Πλάγια καθήλωση αρυταινοειδούς

Το άνοιγμα της τραχείας (αεραγωγού) φυσιολογικά διανοίγεται κατά την εισπνοή και χαλαρώνει στην εκπνοή. Στην παράλυση λάρυγγα, οι μύες που κρατούν ανοιχτό τον ανώτερο αεραγωγό δεν λειτουργούν σωστά. Έτσι, στην εισπνοή τα τοιχώματα δεν ανοίγουν αλλά «ρουφιούνται» προς τα μέσα—και σε σοβαρές περιπτώσεις μπορεί να κλείνουν σχεδόν πλήρως. Στα αρχικά στάδια αυτό προκαλεί θορυβώδη αναπνοή· αργότερα μπορεί να οδηγήσει σε κρίσιμη απόφραξη και ασφυξία.

Τα πρώιμα σημεία μπορεί να είναι διακριτικά, όπως:

• πιο «τραχύ» ή δυνατό λαχάνιασμα
• αυξημένο λαχάνιασμα ακόμη και όταν το ζώο είναι ήρεμο ή έχει δροσιά
• βράγχος/τραχύς ή αδύναμος ήχος στο γάβγισμα

Με την εξέλιξη, παρατηρείται μεγαλύτερη προσπάθεια αναπνοής: αγχωμένη έκφραση, πιο έντονα μάτια, δυνατές κινήσεις θώρακα. Συχνά το ζώο μοιάζει να «χαμογελά» όταν λαχανιάζει (τραβηγμένα χείλη προς τα πίσω, γλώσσα έξω). Η κόπωση εμφανίζεται νωρίτερα ακόμη και σε ήπια δραστηριότητα.

Επειδή τα ζώα δροσίζονται κυρίως με την αναπνοή/λαχάνιασμα, η παράλυση λάρυγγα τα κάνει πιο επιρρεπή σε υπερθέρμανση σε συνθήκες που για ένα φυσιολογικό ζώο θα ήταν ανεκτές.

Σε προχωρημένα στάδια υπάρχει εμφανής αναπνευστική δυσχέρεια: έντονος και τραχύς θόρυβος στην εισπνοή, απροθυμία για χειρισμό/περιορισμό, και σκούρο κόκκινο έως μωβ χρώμα στη γλώσσα ή στα ούλα. Αυτό αποτελεί επείγον περιστατικό.

Ο κτηνίατρος μπορεί να συστήσει:

• αιματολογικές εξετάσεις
• ακτινογραφίες θώρακα
• εξέταση λάρυγγα υπό ήπια καταστολή
• νευρολογική εκτίμηση

Σε κρίση δύσπνοιας, η άμεση σταθεροποίηση περιλαμβάνει συχνά:

• οξυγονοθεραπεία
• εξωτερική ψύξη
• καταστολή
• και, σε ορισμένες περιπτώσεις, διασωλήνωση και υποβοηθούμενη αναπνοή για μικρό διάστημα

Αυτά συνήθως επαναφέρουν το ζώο στην προ κρίσης κατάσταση, όμως τα ζώα που έχουν φτάσει σε αυτό το σημείο συχνά θα παρουσιάσουν ξανά επεισόδια, επειδή ο αεραγωγός παραμένει ανεπαρκής.

Χειρουργικά έχουν χρησιμοποιηθεί διάφορες τεχνικές, αλλά εκείνη με τα πιο σταθερά καλά αποτελέσματα και σχετικά λιγότερες επιπλοκές είναι η μονόπλευρη πλάγια καθήλωση αρυταινοειδούς (“tieback”).

Στο tieback, ένα ράμμα κρατά μόνιμα τη μία πλευρά του λάρυγγα πιο ανοιχτή. Η μονόπλευρη διάνοιξη βελτιώνει τη ροή αέρα και ταυτόχρονα μειώνει τον κίνδυνο να περάσουν τροφή/υγρά στον αεραγωγό.

Σε έμπειρα χέρια πιστοποιημένου χειρουργού ACVS, πρόκειται συνήθως για σχετικά «ήπια» επέμβαση, με τομή περίπου 3–4 ιντσών στο πλάι του λαιμού και οργανωμένη αναλγησία.

Υπάρχουν και άλλες χειρουργικές επιλογές, οι οποίες εξετάζονται όταν το tieback δεν είναι κατάλληλο—ιδανικά μετά από συζήτηση με κτηνίατρο και χειρουργό.

Συνήθεις οδηγίες μετά το χειρουργείο:

• χρήση σαμαριού αντί για κολάρο λαιμού
• περιορισμός γαβγίσματος για περίπου 6 εβδομάδες
• διαμόρφωση τροφής σε «μπαλάκια»
• πιθανή χρήση υπερυψωμένου μπολ
• προσοχή στο κολύμπι
• πρόγραμμα απώλειας βάρους αν χρειάζεται

Ήπιες επιπλοκές μπορεί να περιλαμβάνουν:

• λοίμωξη τομής
• ορώμα (συλλογή υγρού κάτω από την τομή)
• απώλεια φωνής (συχνά προϋπάρχει)
• βήχα κατά/μετά το φαγητό ή το νερό (συνήθως μειώνεται με τον χρόνο)

Σοβαρές επιπλοκές μπορεί να περιλαμβάνουν:

• αποτυχία του σημείου καθήλωσης (ρήξη/χαλάρωση σύνδεσης) με επιστροφή της δύσπνοιας και πιθανή επανεπέμβαση
• εισρόφηση γαστρικού περιεχομένου/αναγωγών → πνευμονία από εισρόφηση, από ήπια έως σοβαρή

Πολλές οικογένειες αποδίδουν τη μειωμένη αντοχή «στην ηλικία», όμως μετά τη χειρουργική βελτίωση του αεραγωγού συχνά αναφέρουν σαφή αύξηση ενέργειας και ποιότητας ζωής. Παρόλα αυτά, κάθε περιστατικό χρειάζεται εξατομικευμένη αξιολόγηση και σαφή συζήτηση κινδύνων με τον θεράποντα κτηνίατρο/χειρουργό.